تحقیقات پسته
(خدمات مشاوره باغات پسته)
صفحات وبلاگ
نویسنده: محسن حیدری - ۱۳٩٦/٤/۱۳

نقش کلیدی پایه در درختان میوه به عنوان یک اصل در باغبانی شناخته شده است. سازگاری پایه با پیوندک، جذب بهینه عناصر غذایی، مقاومت به خشکی‌، شوری، آهک خاک، مقاومت به بیماری‌ها و تنش سرمایی از مهمترین ویژگی های یک پایه مناسب است.

پایه (UCB1 (University of California Berkeley 1 که حاصل هیبرید کنترل شده بین گونه ای درخت منتخب آتلانتیکا به عنوان پایه والد مادری  و گونه اینتگریما به عنوان پایه والد پدری می‌باشد به علت مقاومت به بیماری خاکزی ورتیسیلیوم که از مهمترین محدودیت‌های باغ های پسته آمریکا است و همچنین پر رشدی و پر باری آن به عنوان عمده پایه تجاری پسته به صنعت باغداری آمریکا معرفی شد.

عمده تحقیقات صورت گرفته در مورد پایه های پسته در ایران بر روی پایه های بذری ارقام مختلف گونه اهلی (خوراکی) P. vera بوده است و عمدتا این پایه ها بر اساس مقاومت به تنش های مختلف با یکدیگر مقایسه شده اند. پایه های ارقام بادامی ریز، قزوینی و سرخس ارقامی بوده اند که به علت برتری در مقاومت به تنش‌ها به عنوان پایه برتر معرفی و بذر آنها به عنوان پایه مورد استفاده بوده است.

چند سالی هست که پایه های بذری و یا رویشی UCB1  با نام پایه آمریکایی و با برند های مختلف به عنوان پایه جدید به صنعت باغبانی پسته ایران معرفی و مورد استفاده قرار گرفته است. تجربه  های اولیه موئد رشد به نسبه مناسب این پایه می‌باشد به طوری که بخش عمده پایه های بذری UCB1 کشت شده در سال دوم قابل پیوند بوده اند. به عبارتی حداقل یک سال از نظر رشدی نسبت به پایه‌های بومی رایج در ایران زودتر قابل پیوند است. البته رشد پایه‌های کشت بافتی UCB1 به مراتب کمتر از  پایه‌های بذری آن می‌باشد.

علی رغم رشد مناسب این پایه در برخی مناطق خسارت سرمازدگی آن به وفور مشاهده می‌شود. نهال های غیر پیوندی دچار خشکیدگی کلی و یا جزئی شده‌اند که علت آن فعالیت بیولوژیکی این پایه تا اواخر پاییز و رکود دیر هنگام آن می‌باشد. در پایه‌های پیوند شده نیز ترک خردگی و سیاه شدن پوست پایه اولین علائم مشاهده شده می‌باشد.

با توجه به آینده نامعلومی که پیشروی این پایه پسته در ایران وجود دارد، لازم است در خصوص مواردی چون میزان مقاومت به شوری و خشکی، تطابق اقلیمی، میزان سازگاری با پیوند ارقام بومی ایران، تاثیر در تغذیه درختان پسته و سایر مواردی از این دست طرح تحقیقاتی اجرا شود تا با اتکا به نتایج این مطالعات بتوان نسبت به کاشت اصولی آن تصمیم گیری نمود.

 

حیدری

Agribusiness2@gmail.com

 

نویسنده: محسن حیدری - ۱۳٩٤/٦/۱

مطلب 38. تغذیه بهینه درختان پسته (1)

عوامل متعددی در تغذیه بهینه درختان میوه و از جمله درختان پسته موثرند. از جمله این عوامل ویژگی های فیزیکی٬ شیمیایی٬ آلی و بیولوژیک خاک٬ کیفیت آب آبیاری٬ دور آبیاری٬ زمان و برنامه مناسب کود دهی٬ روش یا روش های مناسب کود دهی٬ کیفیت مناسب کود٬ تعداد مناسب دفعات کود دهی٬ مقدار متناسب نیاز کودی با سن گیاه٬ کانوپی درخت٬ بار سال جاری و بار سال آتی و تعادل بین عناصر غذایی مورد نیاز گیاه است.

در این میان تغذیه بهینه مبتنی بر تعادل بین عناصر از اهمیت بسزایی برخوردار است. مصرف نامتعادل کود ها باعث بیشبود برخی از عناصر و اثرات سمیت ناشی از آن و یا کمبود های شدید و نهایتا کاهش عملکرد کمی و کیفی می‌شود. لازمه رسیدن به این تعادل غذایی استفاده از روش های نوین برنامه های تغذیه گیاهی از جمله روش تلفیقی تشخیص و توصیه کودی (دریس) می باشد. این شاخص ها درصد مناسب و نسبت مناسب عناصر در برگ درخت را به عنوان شاخص های کلیدی تغذیه گیاهی بیان می‌کنند. خوشبختانه نرم های دریس برای پسته توسط اساتید محترم تغذیه گیاهی کشورمان در مقاطع مختلف بدست آمده است.

در روش دریس به دلیل ثابت بودن این نرم ها برای ارقام و اقلیم های متفاوت روش مناسب و دقیقی برای بررسی مسایل تغذیه ای پسته می‌باشد. (حشمتی رفسنجانی و ملکوتی 1377) در این روش به جای غلظت عناصر نسبت آنها مطرح است. همچنین بعضی از نسبت‌های عناصر غذایی مهمتر و معنی دار تر از بقیه می‌باشند. عملکرد بالا در صورتی بدست می‌آید که نسبت های مهم عناصر غذایی به مقادیر ایده آل نزدیک باشند. نتایج تحقیقات حسینی فرد  و همکاران 1384 نشان داد که ترتیب نیاز غذایی درختان پسته با عملکرد پایین در مناطق پسته کاری استان کرمان به صورت Mn>N>Zn>Cu>P>K>Ca>Fe>B>Mg  می‌باشد. که البته این ترتیب با نتایج حشمتی و همکاران متفاوت است.

روش دیگری که برای ارزیابی تعادل عناصر غذایی به کار می‌رود استفاده از شاخص تعادل غذایی (NBI) می‌باشد. این شاخص جمع کلیه شاخص های عناصر غذایی می‌باشد. هر اندازه شاخص تعادل غذایی به صفر نزدیک تر باشد، وضعیت تغذیه متعادل تر بوده و بالعکس مقادیر بالاتر این شاخص نشان دهنده عدم تعادل عناصر غذایی در زمان نمونه برداری است. (سجادی 1371)

 

حیدری


منابع مورد استفاده

1-   حشمتی رفسنجانی، محمد و ملکوتی، م.ج.1377. تعیین پیش نرمهای دریس برای نه عنصر غذایی در برگ پسته. مجله علوم کشاورزی ایران، جلد 29، شماره 2، صفحات 345-351.

2-      حسینی فرد، سید جواد و همکاران، 1384. تشخیص نیاز غذایی پسته به روش دریس. موسسه تحقیقات پسته

3-  سجادی، ا.س.1371. روش تلفیقی تشخیص و توصیه (DRIS). انتشارات موسسه تحقیقات خاک و آب. 94 صفحه.

نویسنده: محسن حیدری - ۱۳٩۳/۱٢/٢٦

مطلب 37. ویژگی های کلی گونه های پسته به عنوان پایه

بیش از 95%  پایه های پسته در ایران پایه های بذری ارقام پسته اهلی (خوراکی) می باشند. این پایه سازگاری مطلوبی با پیوندک تمامی ارقام مختلف دارد. همچنین به دامنه دمایی 20- تا 45 درجه سانتی گراد تحمل دارد. گونه ای مقاوم به کم آبی و شوری ولی حساس به نماتد، گموز و ورتیسیلیوم می‌باشد. ارقام رایج به عنوان پایه شامل: سرخس ( رقم وحشی گونه P.vera )، بادامی زرند و قزوینی می‌باشد.

گونه کسور یا چاتلانقوش درختانی کوچک به طول 3-7 متر هستند. درختی مقاوم به خشکی ولی حساس به نماتد ، گموز و ورتیسیلیوم می‌باشد.

گونه آتلانتیکا گونه ای  به نسبه پر رشد و دارای ارتفاع تا 20 متر می‌ باشد. مقاوم به نماتد و گموز ولی حساس به ورتیسیلیوم می‌باشد.

گونه بنه که برخی از گیاه شناسان آن را زیر گونه آتلانتیکا می‌دانند دارای ارتفاع 3 تا 10-12 متر می باشد. دارای صمغ معطری به نام سقزاست. گیاهی مقاوم به خشکی و دارای مقاومت نسبی به نماتد ولی حساس به شوری، گموز و ورتیسیلیوم می‌باشد.

گونه اینتگریما که برخی از گیاه شناسان آن را زیر گونه Pistacia chinensis می‌دانند گونه ای پر شد، سازگار با پیوندک ها و مقاوم به ورتیسیلیوم می‌باشد. نام تجاری این پایه در آمریکا PGI می‌باشد.

گونه تربینتوس درختی کوچک به طول 2-5 متر می‌باشد. مقاوم به نماتد، گموز و شوری خاک ولی حساس به ورتیسیلیوم می‌باشد.

پایه های دو رگ (هیبرید های بین گونه ای) شامل پایه تجاری PGII (Pioneer GoldII )که حاصل گرده افشانی آزاد بین گونه ای آتلانتیکا به عنوان پایه والد مادری  و گونه اینتگریما به عنوان پایه والد پدری و همچنین پایه تجاری UCBI  (University of California Berkeley 1) که حاصل تلاقی کنترل شده (بسته) بین دو درخت منتخب (گزینش شده) از دو پایه فوق می‌‌باشد. پایه اخیر پر رشد، زود بارده و مقاوم به بیماریها می‌باشد.

پیشاپیش فرارسیدن بهار طبیعت و سال جدید را به همه هموطنانم و بالاخص باغداران زحمت کش تبریک عرض می نمایم. به امید سالی پر از سلامت و موفقیت برای همه ایرانیان

حیدری

26/12/93

 

نویسنده: محسن حیدری - ۱۳٩۳/۱۱/٦

مطلب 36. چکیده ای از هرس تربیت درخت پسته

(برگرفته از کتاب راهنمای تولید پسته)

اولین هرس زمستانه

-         اولین هرس زمستانه بعد از پیوند درخت شامل حذف قسمتی از پایه در بالای پیوند در درختان پیوند شده و حذف شاخه های انتخابی در درختان غیر پیوندی میباشد.

-         سربرداری در زمان خواب گیاه باعث افزایش تعداد شاخه های جانبی نسبت به سربرداری در زمان رشد میشود.

-         شاخه مربوط  به بالای پیوندک بایستی از فاصله 7.5 تا 10 سانتیمتری بالای پیوندک سربرداری شود.

-         درختان غیر پیوندی بر اساس وضعیت رشدشان هرس میشوند. پایه های دارای رشد ضعیف به میزان یک سوم تا نصف ارتفاع خود سربرداری میشوند.

-         در نهال های بذری پر رشد و قوی که دارای ارتفاعی به اندازه قیم یا بیشتر هستند تنک کردن شاخه های انتخابی کمتر از یک سوم درخت انجام شود .

-         شاخه اصلی بسته شده به قیم در فصل رشد در ارتفاع 91 سانتی متر به منظور رشد جانبی در بهار سربرداری میشود که بتوان در بهار پیوند زده شوند.

دومین هرس زمستانه

-         تعداد شاخه های ثانویه روی هر شاخه اولیه باید به 2-3 شاخه کاهش یابد.

-         فاصله دو شاخه 8-10 سانتی متر باشد.

-         بعد از انتخاب شاخه ها هر یک از آنها در فاصله 28-33 سانتی متری سربرداری شده و در صورت لزوم بسته شوند.

-         درختانی که در فصل رشد سربرداری میشوند باید به تعداد 3-4 شاخه تنک شده و سپس هر یک از شاخه های انتخابی در فاصله 28-33 سانتیمتری سربرداری شده و برای ایجاد شکل جامی عمودی بسته شوند.

سومین، چهارمین وپنجمین هرس زمستانه

2 تا 3 انشعاب روی انشعابات ثانویه انتخاب شده و در فاصله 46-61 سانتی متری سربرداری میشوند. معمولا نصف شاخه های بلند قطع شده و حذف برخی از شاخه های کوچک در داخل درختان متراکم نیز انجام میشود. حذف شاخه های مرکزی درختان 3 تا 8 سال پتانسیل تولید اولیه را کاهش داده و شاخه های به طرف خارج از مرکز درخت رشد بسیار زیادی میکنند.

بنابر این شکل اصلی درخت بایستی فقط با  تربیت در چهار سال اول شکل گیرد.

نکته: دستورالعمل مذکور مربوط به باغات پسته کالیفرنیا است. با عنایت به کاربرد پایه قوی و وجود سایر شرایط بهینه رشد، مقدار رشد رویشی در آنجا زیاد است. معمولا در باغات کشور ما به علت کاربرد پایه ضعیف و کم رشد و عدم فراهمی شرایط بهینه مقدار رشد رویشی کمتر است و لذا اجرای تمام موارد فوق الذکر احتمالا قابل اجرا نباشد.  

 

تلخیص

حیدری

 

 

نویسنده: محسن حیدری - ۱۳٩۳/۱٠/٤

مطلب 35. ترجمه چکیده مقاله

               Pistachio rootstocks influence scion growth and ion relations under salinity and boron stress

   L.Ferguson, et al 2002

تاثیر پایه‌های پسته بر رشد پیوندک و ارتباطات یونی تحت تنش شوری و بر

چکیده:

عملکرد رقم کرمان پسته روی نهال دو ساله در سه پایه آتلانتیکا، اینتگریما و UCB1 کشت شده در مخزن شنی تحت تنش شوری (ترکیبی از so4، cl، و B) به مدت 6 ماه مورد بررسی قرار گرفت.

چهار تیمار شوری آب با EC های (3.5، 8.7، 12 و 16) دسی زیمنس بر متر و با میزان بر برابر 10 میلی گرم در لیتر اعمال شد. رشد رقم کرمان بر اساس افزایش سطح برگ کل، افزایش قطر تنه و تولید بیوماس بالای سطح خاک مورد ارزیابی قرار گرفت. تمام پارامتر های رشدی با افزایش شوری کاهش یافت ولی تا حد Ec 12 معنی دار نبود.

به هر حال در Ec 16 دسی زیمنس رشد رقم کرمان روی پایه آتلانتیکا و UCB1 بهتر از پایه اینتگریما بود.

شروع و شدت خسارت برگی بین ارقام و تیمارها متفاوت بود و در ابتدا بیشتر مربوط به سمیت بر نسبت به اثرات شوری می‌شد. تجمع بر در بافت برگ خسارت دیده دارای دامنه ای از 1000 تا 2500 میلی گرم در کیلو‌گرم می‌شد.

آسیب برگ با افزایش شوری کاهش داشت اگرچه بر برگ به طور معنی داری کاهش نداشت که نشاندهنده اثر متقابل سینرژیستی بین بر و سایر عناصر میکرو را دارد. به هر حال برای پسته vera (خوراکی) روی پایه اینتگریما بیشترین سطح شوری (احتمالا ترکیبی از سمیت بر به اضافه کلر و یا سدیم) بیشترین آسیب را بوجود آورد.

شاخص های تعرق برگی، هدایت روزنه‌ای و تجمع کلروفیل در پسته خوراکی (Vera) تعیین شد. همچنین کاهش زیادی را در ارتباط با شوری و بر روی پایه اینتگریما نسبت به سایر دو پایه دیگر نشان می دهد.

ترجمه

حیدری

مطالب قدیمی تر »
محسن حیدری
محسن حیدری کارشناس تحقیقات وتوسعه باغات پسته (از سال 1381 در زمینه تحقیقات و توسعه باغات پسته و نهاده های کشاورزی فعالیت دارم .) در استان های تهران - قم و قزوین به باغداران پسته خدمات مشاوره و نظارت فنی ارائه می شود. لطفا جهت اخذ اطلاعات مربوط به خدمات مشاوره به صفحه خدمات مراجعه فرمایید. agribusiness2@gmail.com
نویسندگان وبلاگ:
مطالب اخیر:
کدهای اضافی کاربر :